قانون رسیدگی به شکایت در اداره کار
مردم برای احقاق حقوق خود به مرجع قضاوتی مخصوص آن مراجعه و طرح دعوی می کنند. در قوانین جمهوری اسلامی ایران مرجع قضاوتی برای احقاق حقوق کارگران از کارفرمایان در خصوص حقوق و مزایای قانون کاراداره کار تعیین شده است.
رسیدگی به شکایت کارگران از کارفرمایان در فصل نهم قانون کار تدوین شده است. در ماده ۱۵۷ قانون کار ارکان نحوه رسیدگی و صلاحیت این امر تعیین شده است.
متن ماده ۱۵۷ قانون کار
“هر گونه اختلاف فردی بین کارفرما و کارگر یا کارآموز که ناشی از اجرای این قانون و سایر مقررات کار ، قرارداد کارآموزی ، موافقت نامه های کارگاهی یا پیمان های دسته جمعی کار باشد ، در مرحله اول از طریق سازش مستقیم بین کارفرما و کارگر یا کار آموز و یا نمایندگان آنها در شورای اسلامی کار و در صورتی که شورای اسلامی کار در واحدی نباشد ، از طریق انجمن صنفی کارگران و یا نماینده قانونی کارگران و کارفرما حل و فصل خواهد شد و در صورت عدم سازش از طریق هیات های تشخیص و حل اختلاف به ترتیب آتی رسیدگی و حل و فصل خواهد شد.”
مراجع رسیدگی به شکایت در اداره کار

همانگونه که انتهای ماده فوق اشاره شده برای رسیدگی به شکایت در اداره کار ابتدا سازش بین طرفین توصیه شده و در صورت عدم حصول سازش رسیدگی به شکایت کارگر علیه کارفرما در دو مرحله به ترتیب زیر رسیدگی می شود:
۱- مرحله اول و یا شکایت بدوی : توسط هیات تشخیص در اداره کار
۲- مرحله دوم و یا تجدید نظر : توسط هیات حل اختلاف در اداره کار
ساختار و اعضای مراجع حل اختلاف
۱- اعضای هیات تشخیص
برابر با ماده ۱۵۸ قانون کار اعضای هیات تشخیص اداره کار از سه نفر تشکیل می شود
یک نفر نماینده وزارت کار
یک نفر نماینده کارگران
یک نفر نماینده مدیران صنایع و کارفرمایان
۲- اعضای هیات حل اختلاف
برابر با ماده ۱۶۰ قانون کار اعضای هیات حل اختلاف اداره کار از ۹ نفر به ترتیب زیر تشکیل می شود
سه نفر نماینده دولت
یک نفر نماینده وزارت کار – یک نفر نماینده فرماندار – یک نفر نماینده دادگستری محل
سه نفر نمایندگان کارگران
سه نفر نمایندگان مدیران صنایع و کارفرمایان
مراحل رسیدگی به شکایت در اداره کار
الف: شکایت بدوی و رسیدگی در هیات تشخیص
در مراجع حل اختلاف اداره کار کارگران می توانند در خصوص مقررات قانون کار از کارفرما شکایت نمایند. برای شکایت کارگران از کافرما مراحل زیر طی می شود:
۱- مراجعه به اداره کار محل (و یا استفاده از سامانه اینترنتی) و طرح شکایت در فرم دادخواست مخصوص اداره کار
۲- تکمیل فرم شکایت اداره کار و ارائه به اداره کار همراه با مدارک لازم ثبت شکایت
مدارک لازم برای شکایت در اداره کار : کپی شناسنامه از صفحه اول و دوم و اصل شناسنامه – کپی کارت ملی و اصل آن – کپی صفحه اول دفترچه بیمه (در صورت وجود) – فرم تکمیل شده دادخواست بدوی
۳-پس از ثبت شکایت وقت رسیدگی جلسه اول تعیین شده و به طرفین ابلاغ می شود.
۴-رسیدگی در جلسه اول اگر منجر به رای شد که رای صادر می شود و در صورت عدم امکان صدور رای رسیدگی در هیات تشخیص تجدید جلسه شده و در جلسه دوم رسیدگی ادامه یافته و رای صادر می شود.
۵- رای صادر شده از هیات تشخیص پس ابلاغ به هریک از طرفین تا مدت ۱۵ روز قابل اعتراض است.
ب: تجدید نظر و رسیدگی در هیات حل اختلاف
۱-چنانچه هر یک از طرفین به رای هیات تشخیص اعتراض داشته باشند باید با تکمیل فرم دادخواست تجدید نظر خواهی در مهلت ۱۵ روزه اعتراض خود را در اداره کار ثبت کنند.
۲- پس از اتمام مهلت ۱۵ روزه هر یک طرفین وقت جلسه رسیدگی تعیین شده و دعوتنامه به هر یک از طرفین ابلاغ می شود.
۳- در جلسه رسیدگی اول به پرونده رسیدگی و در صورت امکان رای صادر می شود.
۴-چنانچه جلسه اول رسیدگی منجر به رای نشود تجدید جلسه شده و از طرفین برای حضور در جلسه دوم دعوت به عمل می آید.
۵- در نهایت هیات حل اختلاف رای صادر کرده و رای صادره قطعی و لازم الاجرا خواهد بود.
اجرای رای اداره کار
پس از صدور و قطعیت رای صادره از اداره کار مرحله اجرای رای خواهد بود. آرای اداره کار دو جنبه دارند ۱- حقوق و مزایای کارگر و مبلغ محکومیت مالی کارفرما ۲- حق بیمه معوقه کارگر
برای اجرای محکومیت مالی در ابتدا کارفرما باید آن را اجرا و رسید دریافت کند. در صورت عدم اجرا با درخواست از اداره کار اجرای رای به واحد اجرای احکام دادگستری ارجاع می شود و با معرفی اموال و دارای کارفرما رای اجرا می شود.
اجرای محکومیت بیمه رای ابتدا به واحد اجرای احکام دادگستری ارجاع شده و اجرای احکام دادگستری اجرای محکومیت حق بیمه معوقه کارفرما را به سازمان تامین اجتماعی محول می کند.



سلام وقتتون بخیر من معلم هستم و ۱۳ سال برای یک مجموعه کار کردم و بعد از ۱۳ سال بدون بیمه،تسویه حساب و هیچ حق و حقوقی منو اخراج کردن ازشون شکایت کردم اوائل اردیبهشت ماه جلسه تشکیل شد مدارک بارگزاری شدن ۵ ماه گذشته اما متاسفانه هیچ رای صادر نشده و هیچ نتیجه ای به من اعلام نمیشه سه بار حضورا رفتم گفتن امروز اعلام میشه فردا اعلام میشه کجا باید پیگیری کنم؟؟
سلام
اگر خود اداره کار پاسخگو نباشد می توانید از اداره کل استان پیگیری کنید.
سلام من از طریق اداره ی کار توسط یکی از دفاتر پیشخوان دولت، علیه کارفرما شکایت کردم میخواستم بدونم اولا هزینه تقریبا ۲۰۰هزار تومن دریافت پیشخوان درسته؟دوما نزدیکه ۲۸ روز از شکایت بنده میگذره ولی فعلا پیامکی نیومده چقر طول میکشه؟
ممنونم از شما
سلام
در حال حاضر سامانه از بابت احراز هویت مبلغ ۱۳۵۰۰ تومان هزینه دریافت می کند. پس از احراز هویت ثبت شکایت در سامانه روابط کار و یا ثبت نام بیمه بیکاری رایگان است. دفاتر پیشخوان یا کاریابی ها از بابت حق الزحمه ثبت دادخواست و کارهای جنبی مانند اسکن مدارک و …. را بسته به حجم کار دریافت می کنند.
پس از ثبت شکایت واحد ثبت دادخواست بسته به میزان پرونده در نوبت، زمان رسیدگی را اعلام می کند. برخی مواقع پیامک ها در گوشی کاربران مسدود می شود و متوجه پیامک دریافتی از سامانه نمی شوند. توصیه می شود ابتدا وارد سامانه شده و آخرین وضعیت دادخواست را ببینید و اگر هنوز وقت تعیین نشده از اداره کار مربوطه به صورت تلفنی یا حضوری پیگیری کنید.
سلام وقت بخیر، من برای انجام کارای دادخواست یک نماینده معرفی کردم، خواستم ببینم زمان مشخص شدن جلسه رسیدگی ، پیامک برای من ارسال میشه یا نماینده بنده. با تشکر
سلام
پیامک به هر دو نفر ارسال می شود. زمان جلسه معمولا یک هفته الی ده روز مشخص می شود. زمان رسیدگی هم بستگی به تعداد پرونده در انتظار هر اداره دارد.
سلام من از اداره کار پیام اومده ک سند جدیدی در سامانه ارسال شده ولی داخل سایت چیزی نبود چجوری باید ببینم ک چی ارسال شده
سلام
اگر هر یک از طرفین در سامانه مدارکی بارگذاری کنند به طرف دیگر پیامک ارسال می شود. در داخل سامانه و در صندوق ورودی یکی از گزینه های پرونده اسناد و مدارک است که اگر وارد این قسمت بشوید می توانید تمام اسناد و مدارکی که شما و طرف دیگر بارگذاری کرده را مشاهده کنید.
سلام. امسال شرکت حداقل افزایش حقوق قانون کار را برام رعایت نکرده و کمتر پرداخت کرده. در سایت اداره کار به آدرس https://prkar.mcls.gov.ir ثبت دادخواست کردم. ولی پس از گذشت سه هفته هنوز هیچ اتفاقی نیفتاده. مرحله رو زده تعیین وقت. ولی نه تعیین میکنه و خبری میشه و همینطوری مونده. چیکار باید کنم که زودتر به دادخواست رسیدگی بشه؟
سلام
تعیین وقت جلسه رسیدگی به نوبت انجام می شود و هر چقدر پرونده شکایت در اداره کاری بیشتر باشد زمان رسیدگی هم بیشتر می شود. در هر حال می توانید از اداره کار مربوطه پیگری کنید.
با عرض سلام، بنده پسر کارفرمای نانوایی هستم که در تاریخ ۱۴۰۰/۱۱ تا ۱۴۰۲/۰۸ یک کارگر بعنوان شغل شاطر در کارگاه مشغول کار بود و بعلت برگشتن برادرم از خدمت بهش گفتیم فعلأ بهت نیاز نداریم ولی ایشان بعد از بیکار شدن اداره کار شکایت کرد در صورتیکه بصورت ساعتی روزی ۲ ساعت یا کمتر کار میکرد اداره کار بعلت کافی نبودن مدارک کارگر رأی براش صادر نکرد اداره کار به تحقیق و بازرسی ارجاع داد البته بیمه هم نبود چون بصورت ساعتی کار میکرد گفت من بیمه نمیخوام حالا خواستیم ببینیم رأی به نفع کی صادر میشود
سلام
در صورتی که در گزارش بازرسی و تحقیق سوابق کاری تایید شود احتمال زیاد رای بر محکومیت کارفرما صادر می شود.
ایشان فقط پرینت بانکی بارگذاری کرد ولی به نسبت کارکرد روزی ۲ ساعت ۶ روز هفته ۷۰۰ تومان دریافت میکرد یک روزش تعطیل بود آیا تحقیق و بازرسی به صورت اتفاقی است
سلام
تحقیق و بازرسی بستگی به شرایط و نظر کارشناس دارد. می تواند با هماهنگی طرفین باشد و یا به صورت نامحسوس و بدون هماهنگی.
ببخشید دستمزد به نسبت کارکرد درست پرداخت میشد فکر کنم مابهالتفاوت نداشته باشد درست است؟
سلام وقت بخیر … من تاریخ جلسه هئیت تشخیص اول ۱۴۰۲/۶/۱۳وبعد بخاطر کار فرما که براش ابلاغیه نیومده ونماینده خودش را معرفی نکرده واسناد نگذاشته هئیت تشخیص برامو ن تجدید نظر زد وبعد تا خود امروز تاریخ ۱۴۰۲/۹/۲۲هیچ جلسه ای نیومده وزده در انتظار تعیین وقت چکار کنم که جلسه تجدید نظر اجرا بشه
سلام
در صورتی که آدرس اشتباه باشد باید آدرس درست از طرف شاکی به اداره کار ارائه شود تا دعوتنامه ارسال شود.
برای تاخیر نیز می توانید به صورت حضوری به اداره کار مربوطه مراجعه کنید.
سلام منم ۲۰روز ک از کارفرمامم شکایت کردم ولی هنوز هیچ جلسه ای برامون نذاشتن و هیچ پیامی هم برام نیومده باید چیکارکنم
سلام
باید منتظر پیامک اداره کار باشید.
سلام وقت بخیر . من حدود ۷ سال برای شرکت خصوصی پتروشیمی کار کردم و منو اخراج کردن . به اداره کار شکایت کردم جلسه اول و تجدید جلسه کارفرما نیومد . جلسه دوم گفتن چون ابلاغ به کارفرما ۱ مرداد ماه بوده و جلسه ۶ مرداد باید تجدید جلسه صورت بگیره. باید حد اقل ۱۰ روز از ابلاغ به کارفرما بگذره . این صحت داره ؟ یا میخواستن منو بازی بدن ؟
سلام
طبق ماده ۳۳ آیین دادرسی کار فاصله بین ابلاغ و روز رسیدگی نباید کمتر از ۳ روز باشد. بسته به حجم کاری و نوبت دهی در ادارات کار این مدت ممکن است از ۳ روز تا چند ماه به طول انجامد.
اگر ابلاغ ۱ مرداد و جلسه ۶ مرداد باشد بین این دو ۴ روز (بیش از ۳ روز) فاصله وجود دارد که ابلاغ صحیح بوده و نمی تواند موجب تجدید جلسه شود.
سلام وقت شما بخیر ، خیلی ممنون که اطلاعات خوب و مفیدی به ما میدید.
جسارتا خواستم بپرسم که بنده برای سازمان بورس چند سال کار کردم…
یک سال رو با بنده قرارداد بستن و کار کردیم ، چند ماه رو بیمه رد کردن و مابقی سال اول رو بیمه رد نکردن…
سال دوم و سوم هم اصلا قرارداد نبستن… و شفاهی توافق کردیم…
سال جدید اول یک توافق شافعی با هم کردیم اما ناگهان یکی دیگه رو آوردن و کار رو سپردن به اون…
میخوام بدونم آیا شکایت کنم به حق و حقوقم میرسم؟
آیا اصلا سازمان بورس شامل قانون کار میشه؟
باز هم ممنون
سلام وقت به خیر
از نظر لطف شما سپاسگذاریم
قانون کار عام بوده و تمام کارکنان مشمول قانون کار تلقی می شوند مگر طبق ماده ۱۸۸ قانون کار خلاف آن ثابت شود. اگر برای کل مدت کارکرد اسناد و مدارکی داشته باشید که بتواند اثبات کند در این مدت مشغول به کار بودید می توانید در اداره کار طرح شکایت کنید.
اینکه مشمول قانون کار هستید یا نه بستگی به قرارداد کار و شغل دارد. در هر حال می توانید با فرض بر مشمول قانون کار بودن در اداره کار شکایت کنید و اگر مشمول قانون کار نباشید این وظیفه کارفرما است که در دفاعیات خود این موضوع را اثبات کند.
بورس یا هر سازمان یا ادارهای به صورت از بابت شمول یا عدم شمول قانون کار حالت مطلق ندارند و هر دستگاه و ارگانی هم می تواند کارکنان مشمول قانون کار داشته باشد و هم غیر مشمول قانون کار.
باسلام: آیا بعد از جلسه ی رسیدگی در هیئت حل اختلاف اداره کار تا زمانی که رای صادر نشده،میشودباز هم مدارک و لوایح جدید را بارگذاری کرد؟
سلام
اصولا خیر. ولی در صورتی که در جلسه رسیدگی این موضوع مطرح شود و مهلت داده شود قابل ارائه است.
سلام من در درخواست بدوی که دادم فراموش کردم شماره کارفرما رو بنویسم تا موقع جلسه براش پیامک بره. ایا مشکلی پیش میاد؟؟
سلام
اگر آدرس درست باشه مشکلی پیش نمیاد
حتی اگر شاکی شماره کارفرما را نیز ارائه کند پیامک ارسال نمی شود. بعد از اینکه کارفرما ابلاغیه کاغذی را دریافت کرد و در سامانه کد ابلاغیه را وارد کرد ازآن به بعد پیامک ارسال می شود.
سلام وقت بخیرشکایت کردم بعد ۳ماه نوبتم شد ک جلسه داریم بعدش حاضر شدم ولی طرف کارفرما نیومدن الان برام تجدید جلسه زدن میگن واسه کار فرما دیر ابلاغ شده مگ میشه دوباره باید چند ماه منتظر بمون چرااینجور میشه
سلام
اگر ابلاغ قانونی صورت نگیرد تجدید جلسه می شود.
سلام، به مدت دو ماه هست که از یک شرکت بزرگ صنعتی اخراج شدم(با اتمام قرارداد تمدید صورت نگرفت). حقوق ماه آخرم و سنوات و عیدی و … هیچکدام با من تسویه نشده است و وقتی پیگیری میکنم هربار دست به سر میشم و میگن درحال انجام هست و زمان به نمیدهند. میخوام بدونم اگر از این شرکت شکایت کنم، روند دریافت حقوقم چقدر طول میکشه و اصلاً می ارزه یا باز بهشون زمان بدم و وارد دعوا نشم؟
سلام
پاسخ به این سوال به عوامل مختلفی بستگی داره. اگر به شرکت اعتماد داشته باشید و مطمئن باشید که در عرض یکی دو ماه حتما پرداخت می شود و درست پرداخت می شود می توانید منتظر بمانید. اگر اطمینان نداشته باشید انتظار باعث طولانی شدن زمان خواهد شد. اگر شرکت حساب بانکی فعال داشته باشد شکایت اداره کار و دریافت مطالبات از این طریق به راحتی مقدور است. زمان شکایت تا صدور رای قطعی هم بستگی به حجم کاری و تعداد پرونده در انتظار اداره کار مربوطه خواهد داشت.
با سلام خدمت مدیریت محترم سایت .
بنده سوالی داشتم . بنده بعد از اعتراض ب رای اداره ی کار , جلسه ی تجدید نظر گذاشتن . آیا امکانش هست که درخواست کنم جلسه رو به تعویق بندازن مثلاً ی ماه بعد جلسه ی تجدیدنظر برگزار بشه . چون بخاطر یک سری مسائل ممکنه امکان حضور در جلسه ی تجدید نظر رو نداشته باشم .ممنون میشم راهنمایی بفرمایید .
سلام
می توانید درخواست بدهید ولی موافقت با درخواست بستگی به نظر هیات حل اختلاف خواهد داشت.
سلام
من ۹ سال در یک پمپ بنزین شخصی کار مردم و الان اخراجم کردن
الان که سال ۱۴۰۳ هست ماهیانه ماهی ۶ میلیون حقوق میدادن
عیدی و حقوق کلا زیر حداقل حقوق میدادن
الان درخواست حق و حقوق کردم
میخواستم ببینم چجور حق و حقوقم رو حساب میکنن و میدن
چیزی دستمو میگیره یا نه
و ایای میتونن تبانی کنن در این باره یا خیر
ممنون میشم راهنمایی کنین
سلام
در صورتی که مدت اشتغال اثبات شود اداره کار مکلف است طبق حداقل حقوق و مزایای قانون کار به تمام حقوق و مزایای درخواستی کارگر رسیدگی کند. اگر کارفرما اسناد و مدارک پرداختی ارائه نکند رای بر محکومیت صادر می شود.
در صورت نیاز به راهنمایی بیشتر و دقیق تر می توانید درخواست مشاوره ثبت کنید.