مرخصی قانون کار در ماه ۲/۵ روز با احتساب جمعهها و معادل ۲/۱۷ روز کاری است. طبق ماده ۶۴ قانون کار، مرخصی استحقاقی سالانه کارگران در مشاغل عادی ۳۰ روز با احتساب چهار روز جمعه یا ۲۶ روز کاری است. اگر هر روز کاری را معادل ۷ ساعت و ۲۰ دقیقه در نظر بگیریم، میزان مرخصی ماهانه حدود ۱۵ ساعت و ۵۳ دقیقه و مرخصی سالانه ۱۹۱ ساعت خواهد بود.
در ادامه، میزان مرخصی کارگران را به تفکیک روز و ساعت بررسی میکنیم و توضیح میدهیم که چرا در قانون کار هم از ۲۶ روز و هم از ۳۰ روز مرخصی سالانه صحبت میشود.

مرخصی قانون کار در ماه چند روز است؟
مرخصی استحقاقی سالانه کارگران یک ماه با احتساب چهار روز جمعه است. بنابراین سهم مرخصی برای هر ماه کارکرد، ۲/۵ روز با احتساب جمعهها خواهد بود.
با این حال، برای محاسبه مرخصی بر اساس روزهای کاری، چهار روز جمعه از ۳۰ روز کسر میشود. در نتیجه، مرخصی سالانه ۲۶ روز کاری و سهم ماهانه آن حدود ۲/۱۷ روز کاری است.
به این ترتیب، اعداد ۲/۵ روز و ۲/۱۷ روز با یکدیگر تناقض ندارند؛ بلکه بر اساس دو شیوه متفاوت بیان میزان مرخصی محاسبه شدهاند.
مرخصی ماهانه طبق قانون کار چند ساعت است؟
یکی از پرسشهای رایج کارگران این است که در هر ماه چند ساعت مرخصی دارند.
اگر مبنای تبدیل هر روز مرخصی به ساعت، ۷ ساعت و ۲۰ دقیقه باشد، میزان مرخصی ماهانه از تقسیم مرخصی ساعتی سالانه بر ۱۲ ماه به دست میآید.
مرخصی ماهانه = ۱۵ ساعت و ۵۳ دقیقه
بنابراین در این مبنای محاسباتی، مرخصی ماهانه کارگران تقریبا ۱۶ ساعت است؛ اما برای ثبت دقیق مرخصی بهتر است از عدد ۱۵ ساعت و ۵۳ دقیقه استفاده شود.
توجه داشته باشید که این عدد بر مبنای روز کاری ۷ ساعت و ۲۰ دقیقه محاسبه شده است و در برنامههای کاری متفاوت، نحوه تبدیل مرخصی روزانه به ساعت باید متناسب با برنامه کار بررسی شود.
مرخصی قانون کار در سال چند روز و چند ساعت است؟
میزان مرخصی استحقاقی سالانه کارگران مشمول ماده ۶۴ قانون کار، ۳۰ روز با احتساب چهار روز جمعه و معادل ۲۶ روز کاری است.
برای بیان این میزان به ساعت، با فرض روز کاری ۷ ساعت و ۲۰ دقیقه، حاصل ضرب ۲۶ روز در ۷ ساعت و ۲۰ دقیقه برابر با ۱۹۱ ساعت خواهد بود.
| نوع مرخصی | میزان |
|---|---|
| مرخصی سالانه با احتساب جمعهها | ۳۰ روز |
| مرخصی سالانه بر اساس روز کاری | ۲۶ روز |
| مرخصی ماهانه با احتساب جمعهها | ۲٫۵ روز |
| مرخصی ماهانه بر اساس روز کاری | حدود ۲٫۱۷ روز |
| مرخصی سالانه بر مبنای روز کاری ۷ ساعت و ۲۰ دقیقه | ۱۹۱ ساعت |
| مرخصی ماهانه با همین مبنا | ۱۵ ساعت و ۵۳ دقیقه |
این مقادیر مربوط به مرخصی استحقاقی مشاغل عادی هستند. مطابق ماده ۶۵ قانون کار، میزان مرخصی سالانه کارگران شاغل در کارهای سخت و زیانآور پنج هفته است.
مرخصی سالانه ۲۶ روز است یا ۳۰ روز؟
در ماده ۶۴ قانون کار، میزان مرخصی استحقاقی سالانه یک ماه با احتساب چهار روز جمعه تعیین شده است. به همین دلیل، در بیان میزان مرخصی سالانه از هر دو عدد ۲۶ و ۳۰ روز استفاده میشود.
۳۰ روز مدت مرخصی با احتساب چهار روز جمعه است و ۲۶ روز تعداد روزهای کاری مرخصی را نشان میدهد.
برای مثال، اگر کارگری از سهشنبه تا یکشنبه هفته بعد در مرخصی باشد، مدت این بازه شش روز تقویمی است؛ اما با فرض اینکه فقط جمعه روز تعطیل او باشد و تعطیل رسمی دیگری وجود نداشته باشد، پنج روز از مرخصی استحقاقی وی کسر میشود.
آیا جمعه و تعطیلات رسمی جزو مرخصی محسوب میشوند؟
روزهای تعطیل رسمی جزء ایام مرخصی استحقاقی محسوب نمیشوند. همچنین زمانی که مرخصی بر مبنای ۲۶ روز کاری سالانه محاسبه میشود، جمعهها از سهم روزهای کاری مرخصی کسر نمیشوند.
برای نمونه، اگر کارگری در یک بازه هفتروزه از مرخصی استفاده کند و در آن بازه یک جمعه و یک تعطیل رسمی دیگر وجود داشته باشد، با فرض اینکه پنج روز باقیمانده روز کاری او باشند، پنج روز مرخصی استحقاقی برای وی منظور میشود.
میزان مرخصی در قراردادهای کمتر از یک سال چقدر است؟
مرخصی کارگرانی که کمتر از یک سال کار کردهاند به نسبت مدت کار انجامشده محاسبه میشود. برای مثال، کارگری که شش ماه کار کرده است، در مشاغل عادی معادل ۱۳ روز کاری مرخصی استحقاقی خواهد داشت.
این میزان، سهم مرخصی مربوط به مدت اشتغال است و با تعداد روزهایی که کارگر از مرخصی استفاده کرده تفاوت دارد.
برای آشنایی با محاسبه مرخصی استفادهشده، مانده مرخصی و مبلغ تسویه آن، مقاله «نحوه محاسبه مانده مرخصی و بازخرید آن» را مطالعه کنید.
آیا میتوان میزان مرخصی بیشتری در قرارداد کار تعیین کرد؟
میزان مرخصی مقرر در قانون کار، حداقل حق قانونی کارگر است. بنابراین کارگر و کارفرما میتوانند در قرارداد کار بر مرخصی بیشتری توافق کنند، اما توافق بر مرخصی کمتر از حداقل قانونی معتبر نیست.
برای مثال، تعیین ۴۰ روز کاری مرخصی سالانه برای کارگر مشمول ماده ۶۴، توافقی به نفع کارگر است؛ اما تعیین ۲۰ روز کاری مرخصی سالانه، نمیتواند حق قانونی ۲۶ روز کاری او را کاهش دهد.
همچنین اگر میزان مرخصی در متن قرارداد کار ذکر نشده باشد، حق استفاده از مرخصی استحقاقی مقرر در قانون از بین نمیرود و حداقل قانونی همچنان ملاک خواهد بود.
برای تنظیم قرارداد کار میتوانید از سامانه قرارداد کار کارتابان استفاده کنید.
سلام خسته نباشید
من دریک شرکت خصوصی کارمیکنم روزانه ۱۲ساعت کار میکنیم ۳ ساعت اضافه کار تعلق میگیره پنج شنبه ها هم کامل اضافه کار
الان در طول هفته از شنبه تا چهارشنبه ۴۵ ساعت کار میکنیم تکلیف اون یک ساعت چی میشه ومیخواستم بدونم استراحت ناهار چند دقیقه هست قانونی براش هست یانه
طبق ماده ۵۱ قانون کار، ساعات کار عادی کارگران نباید از ۴۴ ساعت در هفته بیشتر باشد. بنابراین اگر از شنبه تا چهارشنبه مجموعا ۴۵ ساعت کار عادی انجام میدهید، یک ساعت مازاد بر سقف قانونی دارید که باید در محاسبه اضافهکاری شما لحاظ شود؛ مگر اینکه این زمان قبلا در اضافهکاری پرداختشده محاسبه شده باشد.
در خصوص استراحت و صرف ناهار، قانون کار مدت مشخص و یکسانی مانند ۳۰ دقیقه یا یک ساعت برای تمام کارگاهها تعیین نکرده است.
طبق ماده ۵۱ قانون کار، ساعات کار زمانی است که کارگر نیرو یا وقت خود را برای انجام کار در اختیار کارفرما قرار میدهد. بنابراین اگر زمان صرف ناهار و استراحت در اختیار خودتان باشد و تکلیفی برای انجام کار یا آمادهبهکار بودن نداشته باشید،جزو ساعات کار محسوب نمیشود؛ مگر اینکه در قرارداد، مقررات داخلی کارگاه یا عرف کارگاه ترتیب دیگری پیشبینی شده باشد.