سختی کار بودن یا نبودن چگونه تشخیص داده می شود؟
برای اینکه ادعای در خصوص سختی کار شغل خود داشته باشیم باید ابتدا به این سوال جواب دهیم که از کجا و چگونه بفمیم سختی کار داریم تا نسبت طرح درخواست سختی کار اقدام کنیم. برای اینکه بدانیم آیا سختی کار شامل ما خواهد شد یا خیر لازم است ابتدا از مقررات مربوطه را به صورت مختصر اطلاع داشته باشیم و سپس معیارهای تشخیص سختی کار را بدانیم و در نهایت با به دست آوردن احتمالی سخت کار بودن یا نبودن شغل، اقدام به درخواست سختی کار بکنیم.
سختی کار چیست؟
سختی کار اصطلاحی است که در بین اغلب کارگران و کارکنان مطرح میشود. منظور از سختی کار چیست و چگونه بفهمیم سختی کار داریم جزو سوالات بسیار رایج و پرتکرار این حوزه است. برای پاسخ به این سوالات باید ابتدا با معنی قانونی سختی کار آشنا شده و سپس به مزایای سختی کار پرداخته و در نهایت با مشاغل سخت و زیان آور آشنا میشویم.
در قانون کار و یا قانون تامین اجتماعی اصطلاح با عنوان دقیق سختی کار مطرح نشده است. در این دو قانون از عبارت مشاغل سخت و زیان آور استفاده شده است. در قانون کار و قانون تامین اجتماعی مزایای متفاوتی که مرتبط با هم نیستند مزایای برای سختی کار در نظر گرفته شده است:
۱- سخت و زیان آور در ماده ۵۲ قانون کار مزایایی مانند کاهش ساعات کار و افزایش مدت مرخصی را دارد.
۲- در ماده ۷۶ قانون تامین اجتماعی کارگران شاغل در کارهای سخت و زیانآور از بازنشستگی پیش از موعد بهرهمند میشوند.
تفاوتهای اساسی بین مزایای تعریف شده برای کارهای سخت و زیانآور در قانون کار و تامین اجتماعی وجود دارد که در مقاله قبلی با عنوان بازنشستگی کارهای سخت و زیان آور و کاهش ساعات کار به طور کامل مورد بررسی قرار گرفته است.
توجه: برخی کارگاهها در حقوق و مزایای ماهانه مبلغی با عناوینی مانند حق سختی کار پرداخت میشود که پرداخت مبالغی با عناوین مختلف شبیه سختی کار دلیلی بر سخت و زیان آور بودن شغل آنان نیست.
معیارهای تشخیص مشاغل سخت و زیان آور
اولین موردی که در پاسخ به سوال از کجا بفهمیم سختی کار داریم دانستن اسامی و عناوین عواملی است که به عنوان زیانآور در محیط کار ممکن است وجود داشته باشند. در قانون، کارهای سخت و زیانآور کارهایی است که در آن ها عوامل فیزیکی، شیمیایی، مکانیکی و بیولوژیکی محیط کار، غیر استاندارد بوده و در اثر اشتغال کارگر تنشی به مراتب بالاتر ازظرفیتهای طبیعی (جسمی و روانی) در کارگر ایجاد میشود.
پس در متن قانون معیارهای تشخیص سخت و زیانآور بودن مشاغل وجود عوامل فیزیکی مانند صدا، گرد و غبار و عوامل شیمیایی مانند بخارات مضر و عوامل بیولوژیکی مانند تماس با انواع باکتریها و ویروسها تعیین شده است.
در اغلب محیطهای کار یک یا چند عامل از این عوامل ممکن است وجود داشته باشد. چنانچه شدت و مدت مواجهه با یک یا چند عامل زیان آور بیشتر از حدود مجاز تعیین شده باشد به عنوان سخت و زیانآور شناخته میشوند.
آیا لیست مشاغل سختی کار در قانون وجود دارد؟
در قوانین و مقررات مربوطه لیست مشاغل سختی کار در برخی موارد تعیین شده است. لیست مشاغل سختی کار موجود در قوانین بسیار محدود است و علاوه بر آن هزاران شغل در محیط کار واقعی وجود دارد. تکلیف مشاغلی که در لیست نیستند چیست؟ راه برای سایر مشاغل سختی کار بسته نیست بلکه در قانون برای این کار کمیته سخت و زیانآور تعیین شده است تا این مشاغل را بررسی کند.
کارگرانی که شغل آنان در لیست مشاغل سختی کار نیست پس از تکمیل سوابق بیمه مورد نیاز پس از ثبت نام اینترنتی سختی کار (ثبت نام قبلا به صورت فرم دستی بود که اکنون در اغلب استانهای به صورت اینترنتی است) این درخواست در کمیته سختی کار استانی مطرح و در صورت تایید به تامین اجتماعی ارسال میشود.
لیست مشاغل سختی کار را در راهنمای جامع مشاغل سخت و زیانآور مطالعه کنید. پس برای اینکه چگونه بفهمیم سختی کار داریم یا نه ابتدا باید لیست مشاغل را بررسی کرده و در صورت عدم وجود عنوان شغلی ما در این لیست، باید شغل خود را جهت بررسی در کمیته سختی کار استان محل کار خود مطرح کنیم.
توجه: لازم به ذکر است حتی با وجود بودن شغل در لیست مشاغل سخت و زیانآور بازهم نیاز است این مشاغل در کمیته سختی کار مطرح و تایید شوند.
در نتیجه این سوال که آیا شغل ما سختی کار دارد یا نه از قبل قابل تشخیص و پیشبینی نیست و باید پس از احراز شرایط سابقه در کمیته مربوطه مطرح و بررسی شود.
چگونه در کمیته سختی کار درخواست ثبت کنیم؟
اولین مرحله برای پاسخ به این سوال که چگونه بفهمیم سختی کار داریم یا نه: جمعبندی و بررسی سوابق بیمه و سن است. ابتدا باید شرایط سنی وسوابقه بیمه خود را برآورد کنیم. برای استخراج سوابق بیمه میتوانید به سامانه اینترنتی تامین اجتماعی و یا کارگزاریهای تامین اجتماعی مراجعه کنید. سپس سوابقی که احتمال دارد جزو مشاغل سخت و زیانآور باشد را با هم جمع میکنیم. در نهایت دو نوع سابقه احتمال دارد که داشته باشیم. اول سوابق بیمه عادی مانند سربازی، بیمه بیکاری، بیمه اختیاری، بیمه کارهای عادی و نوع دوم سوابق بیمه سختی کار احتمالی.
این دو رقم یا سابقه را جدا از هم نوشته و سپس مدت سوابق بیمهای که احتمال دارد به عنوان سختی کار تایید شوند را در عدد ۱.۵ (یک و نیم) ضرب میکنیم. عدد به دست آمده را با مدت سوابق بیمهای عادی جمع می کنیم. عدد نهایی به دست آمده با به عنوان سابقه بیمه فرض میکنیم.
در نهایت دو عدد خواهیم داشت. ۱- سن و ۲-سابقه. این دو عدد را با شرایط زیر تطیبق داده و در صورتی که با یکی از حالتهای زیر مطابقت داشته باشد درخواست سختی کار را در کمیته ثبت میکنیم.
الف) شرایط بازنشستگی برای مردان :
۱- سن ۵۰ سال تمام و سابقه ۳۰ سال تمام (به علاوه سوابق الزامی اضافه شده طبق قانون جدید بازنشستگی)
۲- سن کم از ۵۰ سال تمام و سابقه ۳۵ سال تمام
۳- سن ۶۰ سال و سابقه ۱۰ سال (مستمری به نسبت سابقه بیمه و با ضریب ده پانزدهم)
۴- سن ۶۰ سال و سابقه ۱۵ سال (مستمری به نسبت سابقه بیمه)
۵- سن ۶۲ سابقه ۱۰ سال (مستمری به نسبت سابقه بیمه)
۶- سن ۶۰ سال سابقه بیست سال (به علاوه سوابق الزامی اضافه شده طبق قانون جدید بازنشستگی) حداقل مستمری کامل بازنشستگی.
ب) شرایط بازنشستگی برای زنان :
۱- سن ۴۵ سال تمام و سابقه ۳۰ سال تمام (به علاوه سوابق الزامی اضافه شده طبق قانون جدید بازنشستگی)
۲- سن کم از ۴۵ سال تمام و سابقه ۳۵ سال تمام
۳- سن ۵۵ سال و سابقه ۱۰ سال (مستمری به نسبت سابقه بیمه و با ضریب ده پانزدهم)
۴- سن ۵۵ سال و سابقه ۱۵ سال (مستمری به نسبت سابقه بیمه)
۵- سن ۵۵ سابقه ۱۰ سال (به علاوه سوابق الزامی اضافه شده طبق قانون جدید بازنشستگی، مستمری به نسبت سابقه بیمه)
۶- سن ۵۵ سال سابقه بیست سال (به علاوه سوابق الزامی اضافه شده طبق قانون جدید بازنشستگی، حداقل مستمری کامل بازنشستگی)
۷- سن ۴۲ سال سابقه کارگری بیست سال (به علاوه سوابق الزامی اضافه شده طبق قانون جدید بازنشستگی، مستمری به نسبت سابقه بیمه)
سختی کار و بازنشستگی سخت و زیانآور در کارگاه تعطیل چگونه بررسی میشود؟
اینکه آیا امکان بررسی سختی کار و بازنشستگی سخت و زیانآور در کارگاه تعطیل وجود دارد یا خیر بسته به شرایط امکان اثبات دارد. یکی از مشکلاتی که کارگران کارگاههای تعطیل شده دارند عدم امکان بررسی شرایط کار کارگران و ارزیابی عوامل زیانآور کارگاه تعطیل است.معیار و مبنای اتخاذ تصمیم در مورد درخواست سختی کار در کارگاههای تعطیل و غیر تعطیل این است که کمیته بتواند وجود یا عدم وجود عوامل زیانآور در کارگاه تعطیل را احراز و میزان مواجهه و شدت آن را برآورد کند. اینکه کار در کارگاه تعطیل مشمول بازنشستگی سخت و زیانآور میشود یا خیربستگی به این دارد که:
1- شدت عوامل زیانآور چقدر بوده و آیا از حدود مجاز شغلی بیشتر است یا خیر
2- میزان مواجه کارگر در کارگاه تعطیل با عوامل زیانآور چند ساعت در روز بوده است.
اگر هر دو شرایط برای کارگران شاغل در کارگاه تعطیل وجود داشته باشد میتوانند از مزایای بازنشستگی سخت و زیانآور بهرهمند شوند.
احراز موارد گفته شده در کارگاههای تعطیل میتواند با استفاده از مواردی مانند نتایج سنجش کارگاه تعطیل در زمان فعالیت (در صورت وجود)، آرای کارگرانی که با سختی کار در همان شغل بازنشسته شدهاند بررسی شود.
بنابراین مساله خیلی مهم برای سختی کار در کارگاههای تعطیل امکان اثبات دو موضوع وجود عوامل زیانآور در زمان فعالیت کارگاه و مواجهه کارگر بیش از حد مجاز با آن عوامل است.
در صورتی که امکان اثبات این موارد وجود نداشته باشد کارشناسانی که گزارش سختی کار را تهیه میکنند و همچنین اعضای کمتیه قادر به احراز شرایط و تایید سختی کار نخواهند بود.
ثبت نام اینترنتی و پیگیری سختی کار
در حالت عادی ثبت نام سختی کار از طرریق ادارات کار و با تکمیل فرم شماره ۱ انجام میگرفت. هر متقاضی برای خود فرم شماره ۱ را تکمیل و به اداره کار ارائه میکرد و این درخواست در کمیته مطرح و بررسی میشد. پیگیری ثبت نام نیز از طریق مراجعه حضوری انجام میشد.
درحال حاضر در اغلب نقاط کشور ثبت نام اینترنتی سختی کار را اندازی شده است. فعل حال سایت ثبت نام اینترنتی سختی کار برای هر استان متفاوت است و باید در موقع ثبت نام خیلی دقت شود که سختی کار هر استان را در سایت استان مربوطه انجام دهیم.
خیلی از افراد پس از سپری شدن مدتها متوجه میشوند که در سایت استان دیگری ثبت نام کردهاند و این زمان از دستشان رفته است.
برای اطمینان از آدرس اینترنتی سایت ثبت نام سختی کار هر استان بهتر است به یکی از ادارات همان استان مراجعه شود.
پس از ثبت نام اینترنتی سختی کار یک کد رهگیری به متقاضی داده میشود. متقاضی میتواند بعدا از طریق این کد رهگیری پیگیری ثبت نام سختی کار خود را انجام دهد.
پس از صدور رای کمیته اگر سختی کار تایید نشود کارگر میتواند اعتراض به سختی کار را از طریق همان سایت اینترنتی و یا فرم شماره ۴ به صورت دستی ثبت کند. فرم شماره ۴ سختی کار بستگی به هر استان یا به صورت اینترنتی ثبت میشود و یا فرم دستی تکمیل و کمیته تجدید نظر استانی ارائه میشود. نظر قطعی کمیته بدوی و یا تجدید نظر سختی کار پاسخ قطعی به این سوال است که بفهمیم سختی کار داریم یا نه؟
اگر۳۲سال داشته باشیم با سختی کاروسنمون ۵۰سال نشده باشد میتونیم بازنشسته بشیم
در سن زیر ۵۰ سال باید سابقه بیمه ۳۵ سال تمام باشد. اگر سابقه تایید شده سخت و زیان آور به صورت متوالی ۲۰ سال و بیشتر باشد باز هم بدون شرط سنی امکان بازنشستگی وجود دارد.
باسلام و خسته نباشید من سه سال دارم تا بازنشسته بشم میتونم این این سه سال پول بریزم به حساب تابازشسته نشم یابایدکاری دیگه کردممنون بابت راهنمایی که میکنید
خیر
سلام من دوسال تو شرکتها کارکردم هیچ مدرکی هم ندارم چطوری میتونم سختی کار بگیرم بیمه هم رد نکرده برام یک ماه رد کرده کاری هست انجام بدم راننده بودم
در ابتدا باید از طریق شکایت در اداره کار، بیمه های واریز نشده را مطالبه کنید و در صورتی که موفق به اخذ رای و اعمال آن در سوابق بیمه ای خود شدید می توانید تقاضای سخت و زیان آور هم برای آن سوابق ثبت کنید.
باسلام و خسته نباشید اگر موفق نشدم چکارکنم
می توانید در موعد قانونی اعتراض کنید.
باسلام
من در شرکت حفاری کار میکنم.آیا جزو مشاغل سخت است؟
چطور میتونم ۴ درصد رو بگیرم
آیا با ۲۴ سال سابقه و سن ۵۰ .حداکثر ۳۵ روز بهم تعلق میگیرد ؟
سلام
برای اطلاع از سخت و زیان آور بودن شغل خود، باید در کمیته بدوی مشاغل سخت و زیان آور درخواست بررسی دهید تا شغل شما مورد بررسی قرار بگیرد.
نحوه درخواست در کمیته در این مقاله به صورت کامل قرار داده شده است.
همچنین شما با داشتن ۲۵ سال حائز شرایط بازنشستگی با حقوق کامل ۳۵ روزه میباشید.
سلام من یک خانم ،دبیر تربیت بدنی ام ۲۰ سال سابقه کار دارم شغلم طوریه که همیشه در محیط باز در گرما و سرما هستم در حکمم سختی کارهم منظور شده آیا جز مشاغل سخت هستم ومیتوانم بازنشستگی پیش از موعد درخواست کنم
سخت و زیان آور موضوع بحث این مقاله در خصوص کارگران مشمول قانون کار هست و به کارمندان دولتی شامل نمی شود. اینکه در حکم مبلغی به عنوان سختی کار پرداخت می شود دال بر این نیست که مشمول سابق ارفاقی بیمه اشتغال در مشاغل سخت و زیان آور باشید. برای برخی مشاغل دولتی مصوباتی در خصوص شمول سخت و زیان آور بازنشستگی وجود دارد که اگر شغل شما نیز دارای چنین مصوبه ای باشد می تونید پیگیری کنید.
سلام من ۱۸سال سابقه کاری دارم ۳سال جوشکاری سابقه دارم آیا به من سختی کار تعلق می گیرد
باید وقتی از لحاظ سن و سابقه (با فرض سخت و زیان آور بودن شغل مورد ادعا) حائز شرایط بازنشستگی شدید درخواست سختی کار بدهید تا کمیته سختی کار در این خصوص نظر دهد. هیچ شغلی از قبل مشخص نمی شود که سخت و زیان آور است یا خیر.
سلام خسته نباشید من در عسلویه به عنوان راننده و نگهبان مشغول به کار بودم سختی کارتعلق میگیره راهنمایی کنید
در متن مقاله کامل توضیح داده شده است.
سلام خسته نباشید متن مقاله کجاست
منظور ابتدای همین صفحه است.
من هیچ مدرکی ندارم که ثابت کنم اونجاکارمیکردم فقط شاهد هست شایداونهاهم امضانکندچکاربایدبکنم راننده مینیبوس بودم سختی کارتعلغ میگیره اون شرکت هم ازاونجارفته
باید درخواست خود را برای بررسی سخت و زیان آور بودن مشاغل ثبت کنید و تمام کارهایی که می تواند اثبات کند را از جمله استشهادیه ارائه کنید. اینکه آیا موثر خواهد بود یا خیر و آیا تایید می شود یا خیر بستگی به نظر کمیته سختی کار خواهد داشت.
سلام و عرض ادب . من دارای ۲۹ سال سابقه کار تامین اجتماعی هستم . در این دو سال اخیر با سمت سرپرستی کارگاه ساختمانی ، اتاقم بر روی اتاق ژنراتورهای پروژه واقع شده که صدا و ارتعاش بالای دستگاهها موجب ضعیف شدن زیاد شنوایی من شده . آیا من می توانم از شرایط سختی کار استفاده کنم و درخواست بازنشستگی بدهم ؟
سخت و زیان آور بودن شغل مستلزم این است که درخواست بررسی مشاغل خود را به کمیته سختی کار بدهید تا در کمیته بررسی و نسبت به آن اظهار نظر شود.
سلام وخسته نباشید ایا راننده تریلی حمل فراورده نفتی موادخطرناک وسوختی نفتکش بااینکه تریلر شرکتی وشخصی هست وخود راننده بیمه پرداخت میکنه جزو مشاغل سخت حساب میشه یانه فقط برای اونایی که شرکت ها وادرات بیمه رد میکنن حساب میشه وتکلیف من راننده که بمب پشت سرم هست چیه که هم خطر انفجار هم شرایط بدکاردارم
رانندگانی که با کامیون خود کار می کنند و یا بیمه را خودشان پرداخت می کنند مشمول قانون کار و سخت و زیان آور نیستند. مقاله زیر را مطالعه کنید
سخت و زیان آور رانندگان
سلام من ۲۳سال سابقه و ۵۲ سال سن دارم شغل من کار با موتور حمل بار میخوام بدونم شغل من شغل سخته یانه کجا میتونم ثبت نام کنم
باید وقتی از لحاظ سن و سابقه (با فرض سخت و زیان آور بودن شغل خود) حائز شرایط بازنشستگی شدید درخواست سختی کار بدهید تا کمیته سختی کار در این خصوص نظر دهد. هیچ شغلی از قبل مشخص نمی شود که سخت و زیان آور است یا خیر.
سلام خسته نباشید یه سوال داشتم لطفاً جواب منو بدین
من تو یک شرکت قاشق چنگال کارمیکنم و سمت من دقیقا از هفته ی دوم سرپرست قسمت شستشو و بسته بندی شد. ولی چندسال بود که تو بیمه کارگر درجه ۵رد میشد برام
امسال اومدن عناوین شغلی تعریف کردن و برای من اپراتور ارشدبسته بندی رد شده درحالیکه من تمام وظایف سرپرستی رو انجام دادم و میدم ومیگن توی سایت سرپرست بسته بندی تعریف نشده
بنظرتون من اکتفا کنم به این عنوان شغلی یا نه مخالفت کنم که سرپرست بسته بندی رد بشه برام ؟
احتمال تایید مشاغل کارگری و تولیدی مانند اپراتوری در مشاغل سخت و زیان آور بیشتر است و به نظر عنوان شغلی که برای شما ثبت می شود از عنوان شغلی سرپرستی بهتر است.
بنده ده سال به عنوان تحصیلدار و راننده برام رد شده آیا شامل سختی کار میشه در ضمن چند سال بیمه واسم رد نشده باتوجه به اینکه همه حساب کتابها دستی بوده چطور ثابت کنیم
در متن این مقاله شرایط سختی کار کامل توضیح داده شده است که باید درخواست بدهید تا در کمیته سختی کار بررسی شود.