تفاوت عناوین شغلی لیست بیمه تامین اجتماعی چیست؟

تفاوت عنواین شغلی در لیست بیمه تامین اجتماعی

عناوین شغلی لیست بیمه تامین اجتماعی، به نوع شغل و وظایف فرد در محل کار اشاره دارد. این عنوان در لیست بیمه به منظور محاسبه حق بیمه، ارائه خدمات و تعهدات سازمان تامین اجتماعی و همچنین احراز شرایط برای دریافت برخی از مزایا مانند بازنشستگی و ازکارافتادگی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

در لیست بیمه تفاوت بین کارمند (ساده)، کارمند ۱، کارمند ۲، کارمند ۳ و… در چیست؟
چگونه می‌توان تشخیص داد که برای هر یک از کارکنان چه عنوان شغلی باید انتخاب شود؟

تفاوت عناوین شغلی لیست بیمه تامین اجتماعی چیست؟ تشخیص عنوان شغلی درست

پاسخ به تفاوت عناوین شغلی لیست بیمه تامین اجتماعی و تشخیص عنوان شغلی درست در لیست بیمه در دو قسمت به ۶ حالت مختلف پرداخته می‌شود. 

اصولا باید عنوان شغل واقعی کارگر و کارمندان مشمول قانون کار باید با عنوان شغلی درج شده در لیست بیمه یکسان و همخوانی داشته باشد. مغایرت عنوان شغل واقعی با عنوان شغلی لیست بیمه تامین اجتماعی در مواردی می‌تواند برای کارگران و کارمندان مشکلاتی بوجود آورد.

تفاوت و تاثیر عناوین شغلی لیست بیمه تامین اجتماعی

۱- تفاوت حق بیمه مشاغل مختلف: در کارگاه‌ها و مشاغل با حق بیمه مقطوع برای هر عنوان شغلی حق بیمه مشخصی تعیین شده است. حق بیمه واریزی در سال‌های آخر در مستمری بازنشستگی کارگران و کارمندان تاثیر مستقیم دارد. چنانچه عنوان شغلی کارگر و یا کارمندی با سطح پایین در لیست بیمه درج شود به تبع آن حق بیمه کمتری نیز واریز خواهد شد و کارگر موقع بازنشستگی از مستمری پایین‌تری برخوردار خواهد شد. توجه شود که این مورد صرفا در کارگاه‌های با حق بیمه مقطوع صدق می‌کند.

۲- مسئولیت کارگر و کارفرما در حوادث و بیماری‌های ناشی از کار: یکی از اسناد مهم برای اثبات و احراز شغل کارگران، عنوان شغلی درج شده در لیست بیمه تامین اجتماعی است. در صورتی که کارگری در شغلی متفاوت با شغل موظفی خود در کارگاه دچار حادثه یا بیماری ناشی از کار شود مسئولیت کارفرما در بروز این حادثه یا بیماری بیشتر خواهد شد. لذا درج عنوان شغلی مغایر با شغل واقعی می‌تواند در استفاده از بیمه حوادث و مسئولیت مدنی کارفرما را با مشکل مواجه سازد.

۳- تاثیر مغایرت عنوان شغلی در لیست بیمه تامین اجتماعی در مشاغل سخت و زیان آور: درخواست بازنشستگی سخت و زیان آور در سال‌های بعد تر از زمان اشتغال ثبت و بررسی می‌شود. یکی از اسناد بسیار مهم و تاثیر گذار در اثبات شغل کارگر در گذشته عنوان شغلی درج شده در سابقه و لیست بیمه کارگران است. مثلا کارگری امروز در شغل کارگر تولید در کارگاهی‌ مشغول به کار است و پس از ۲۰ سال که تغییرات زیادی در شغل، کارگاه و شرایط کارگر بوجود آمده و احتمال دارد کارگاه و یا شغل امروز کارگر از بین رفته باشد سابقه بیمه و عنوان شغلی درج شده در لیست بیمه یک مدرک بسیار مهم برای اثبات شغل کارگر در ۲۰ سال قبل است. در صورتی که مغایرتی بین شغل واقعی و شغل لیست بیمه کارگر وجود داشته باشد و کارگر مدارک و شواهد دیگری برای اثبات شغل واقعی خود نداشته باشد ممکن است در تایید سختی کار به مشکل برخورد کند.

موارد گفته شده ۳ تاثیر و تفاوت مهم عناوین شغلی لیست بیمه تامین اجتماعی کارگران است.

راه‌های تشخیص و انتخاب عنوان شغلی کارگران در لیست بیمه

راه‌های مختلفی با توجه به شرایط کارگاه برای تشخیص عنوان شغلی صحیح برای درج در لیست بیمه وجود دارد.

در کارگاه‌های فاقد طبقه‌بندی مشاغل و دارای مشاغل با حق بیمه مقطوع، انتخاب عناون شغل کارگران از روی لیست عناوین شغلی دارای حق بیمه مقطوع که همه ساله از طرف تامین اجتماعی منتشر می‌شود قابل انتخاب و تطبیق با مشاغل کارگران و کارمندان است.

در کارگاه‌های فاقد طبقه بندی مشاغل و خارج از شمول حق بیمه مقطوع، کارفرما باید شغل واقعی کارگران و کارمندان خود را با عناوین شغلی و کد عناوین شغلی مندرج در لیست عناوین شغلی مندرج در لیست اعلامی از طرف سازمان تامین اجتماعی تطبیق دهد و عنوان شغلی متناسب با یکی از عناوین شغلی موجود در لیست عناوین شغلی تامین اجتماعی انتخاب و در لیست بیمه برای کارگران و کارمندان خود ثبت نماید.

در کارگاه‌های دارای طبقه بندی مشاغل، عناوین شغلی کارگران و کارمندان شاغل از روی طرح طبقه‌بندی مشاغل کارگاه مشخص و در قرارداد کار و احکام کارگزینی درج می‌شود. نکته مهم در این کارگاه‌ها این است که ممکن است عین عناوین شغلی موجود در طبقه‌بندی مشاغل کارگاه در لیست بیمه اعلامی تامین اجتماعی وجود نداشته باشد. در چنین مواردی کارفرما یا باید یک عنوان شغلی با بیشترین تطابق با عنوان شغلی کارگر را در لیست بیمه درج کند و یا در هنگام اجرا و یا بازبینی طرح طبقه بندی مشاغل عناوین شغلی تعیین شده در طرح طبقه بندی مشاغل را با عناوین شغلی موجود در لیست بیمه تطبیق دهد و عناوین شغلی طرح طبقه‌بندی را به عناوین شغلی لیست بیمه اصلاح کند.

آیا مابه‌التفاوت حقوق ناشی از تغییر عنوان شغلی تعلق می‌گیرد؟

صرف تغییر و اصلاح عنوان شغلی از عنوانی که در لیست بیمه ثبت شده به عنوانی که کارگر در عمل مشغول به کار بوده حقوق و مزایای اضافه ایجاد نمی‌کند. زمانی مابه التفاوت تغییر عنوان شغلی موضوعیت پیدا می‌کند که در عمل حقوق و مزایای مربوط به آن شغل پرداخت نشده باشد.
در کارگاه‌هایی که طرح طبقه بندی مشاغل وجود دارد اگر تغییر عنوان شغلی منجر به تغییر گروه شغلی شود باید مابه‌التفاوت مزد گروه جدید با قبلی داده شود به شرطی که در کارگاه قرارداد و حکم بر اساس شغلی واقعی نبوده باشد.

مثال:

فرض کنیم کارگری در سالن تولید کارگاه به عنوان اپراتور تولید بوده است. دو حالت قابل تصور و بررسی است:

1- در قرارداد و حکم عنوان شغلی صحیح بوده و حقوق و مزایای کارگر بر اساس همان شغل واقعی پرداخت شده است ولی در لیست بیمه به جای اپراتور تولید عنوان کارگر ساده ثبت شده است. در این صورت حقوق و مزایای اضافی و مابه‌التفاوت تلعق نمی‌گیرد.

2- در کارگاه‌های داری طبقه بندی مشاغل قرارداد و حکم عنوان مغایر با شغل واقعی کارگر بوده و گروه شغل واقعی اعمال نشده و در لیست بیمه هم عنوان شغلی مغایرت دارد. در این صورت کارفرما بعد از اصلاح عنوان شغلی باید حکم و قرارداد را نیز اصلاح و مزد گروه شغل واقعی را اعمال کرده و مابه التفاوت مزد گروه کارگر را پرداخت کند.

بیشتر بخوانید: بخشنامه اصلاح عناوین شغلی شماره ۱۷۷۷ مصوب (۱۴۰۱/۰۲/۱۸)
لیست عناوین شغلی تامین اجتماعی ۱۴۰۵

چگونه می‌توان در خصوص اشتباه در ثبت عنوان بیمه شکایت کرد؟

در ابتدا باید بررسی کرد که مغایرت عنوان شغلی چه ضرری دارد؟ در کارگاه‌های عادی عنوان شغلی تاثیر منفی در حقوق و حق بیمه کارگر ندارد مگر اینکه کارگاه دارای مشاغل سخت و زیان آور باشد.

در صورت نیاز به تغییر عنوان شغلی دو روش وجود دارد:
1- مراجعه مستقیم به تامین اجتماعی و تکمیل فرم ادعای مغایرت شغلی
2- شکایت در اداره کار برای اصلاح عناوین شغلی