مدت زمان دریافت جواب سختی کار زمان مشخص و یکسانی ندارد و بسته به مراحل پیگیری پرونده، حجم پروندههای کمیتههای بدوی و تجدیدنظر، انجام بازرسی، اعتراض به رای و روند بررسی در سازمان تامین اجتماعی متفاوت است.
مراحل پیگیری سختی کار از ثبت درخواست در دبیرخانه کمیتههای مشاغل سخت و زیانآور آغاز میشود و پس از بررسی در کمیته بدوی، احتمال اعتراض، ارسال رای قطعی به تامین اجتماعی و بررسی شرایط بازنشستگی ادامه پیدا میکند. در ادامه، تمام مراحل اداری سختی کار و عواملی که باعث طولانی شدن فرآیند میشود را بررسی میکنیم.

مراحل پیگیری سختی کار
مراحل پیگیری سختی کار شامل ثبت درخواست در دبیرخانه کمیته سخت و زیانآور، بررسی پرونده در کمیته بدوی، انجام بازرسیهای لازم، بررسی اعتراض احتمالی در کمیته تجدیدنظر و در نهایت ارسال رای قطعی به سازمان تامین اجتماعی برای بررسی شرایط بازنشستگی است.
هر یک از این مراحل با توجه به تعداد پروندهها، شرایط کارگاه، نیاز به استعلام یا بازرسی و روند بررسی در مراجع مربوطه، زمان متفاوتی خواهد داشت. در ادامه، مراحل مختلف رسیدگی به درخواست سختی کار را به ترتیب بررسی میکنیم.
کمیته بدوی مشاغل سخت و زیانآور
اولین مرحله پس از ثبت درخواست سختی کار، طرح پرونده در کمیته بدوی مشاغل سخت و زیانآور است. در این کمیته که متشکل از ۵ نفر است، درخواست کارگر و مستندات مربوط به شغل وی بررسی میشود. اعضای کمیته بدوی شامل نماینده وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، نماینده وزارت بهداشت، نماینده سازمان تامین اجتماعی، نماینده کارگران و نماینده کارفرمایان هستند.
در هر استان یک کمیته بدوی مشاغل سخت و زیانآور وجود دارد؛ بنابراین حجم پروندههای ورودی به این کمیته میتواند بر زمان رسیدگی تاثیر بگذارد. به همین دلیل، تعداد پروندههای موجود در کمیته یکی از عوامل موثر در مدت زمان دریافت جواب سختی کار است و هرچه حجم پروندهها کمتر باشد، رسیدگی به درخواستها سریعتر انجام خواهد شد. به همین دلیل، تعداد پروندههای موجود در کمیته یکی از عوامل مؤثر در مدت زمان دریافت جواب سختی کار است و هرچه حجم پروندهها کمتر باشد، رسیدگی به درخواستها سریعتر انجام خواهد شد.
استعلام عناوین شغلی از تامین اجتماعی در درخواست سختی کار
یکی از مشکلات اساسی و مهم در درخواست سختی کار مغایرت بین عنوان شغلی درج شده در فرم ثبت نام و عنوان شغلی موجود در سازمان تامین اجتماعی است. در برخی استانها برای حل این مشکل قبل از اینکه پرونده در کمیته بدوی مطرح شود درخواست کارگر به سازمان تامین اجتماعی ارجاع میشود تا عناوین شغلی موجود در بیمه استخراج شود. پس از آن، عناوین شغلی استخراج شده در اختیار کارگر قرار میگیرد تا طبق آن عناوین شغلی، ثبت نام مجدد انجام دهد. این فرایند که پرونده به تامین اجتماعی ارجاع شده و در آنجا عناوین شغلی سالهای گذشته استخراج شود زمانبر است. این عامل هم یکی از عوامل مهم در زمان ارائه جواب سختی کار کارگران است.
ارجاع به بازرسی مشترک
معیار قضاوت برای اینکه کمیته، شغلی را به عنوان سخت و زیان آور تایید کند یا نه، این است که آیا کارگر در شغل مورد ادعا با عوامل زیان آور مواجهه داشته یا نه و اینکه میزان مواجهه وی چقدر بوده است. چون اعضای کمیته از شرایط واقعی کارگر اطلاع ندارند بنابراین درخواستها قبل از طرح در کمیته و اعلام نظر توسط اعضا به بازرسی مشترک ارجاع میشود. بازرسی مشترک توسط اداره کار، بهداشت و تامین اجتماعی انجام میشود. هر کارگر در هر شهری که سابقه بیمه داشته باشد پرونده برای هر شهر برای بازرسی ارجاع میشود. بنابراین بازرسی مشترک هم یکی از مواردی است که باعث تاخیر در جواب سختی کار بوده و اینکه جواب سختی کار چقدر طول میکشد، در یکی از مراحل بستگی به تعداد کارگاهها و تعداد شهرهایی است که کارگر در آن اشتغال داشته است. از طرفی حجم تعداد پروندههای موجود در هر شهر نیز در زمان تهیه گزارش بازرسی مشترک و در نتیجه سختی کار موثر خواهد بود.
بررسی پرونده سختی کار در کمیته بدوی
پس از طی مراحل گفته شده و پس از تکمیل درخواست کارگر و پرونده، توسط دبیر کمیته مشاغل سخت و زیانآور در کمیته مطرح میشود. اعضای کمیته از روی عناوین شغلی مندرج در فرم درخواست و نتیجه بازرسی مشترک و همچنین نتایج سنجش زیانآور کارگاه، در مورد سخت و زیانآور بودن یا نبودن شغلهای درخواستی اعلام نظر میکنند.
ابلاغ رای کمیته بدوی در مورد سختی کار
پس از اینکه کمیته بدوی در مورد سختی کار کارگر اظهار نظر کرد، رای کمیته بدوی به کارفرمای کارگاههایی که مشاغل آنها سخت و زیانآور تشخیص داده شده است باید ابلاغ شود. این ابلاغ یا توسط مامور ابلاغ اداره کار و یا از طریق پست به اطلاع کارفرما میرسد. ابلاغ نتیجه سختی کار به کارفرما هم فرایند خاصی داشته و نه تنها اینکه خود ابلاغ زمانبر است بلکه بعد از ابلاغ، کارفرما و یا کارگر ۱۵ روز مهلت اعتراض به رای کمیته بدوی را دارند. یکی از عوامل دیگری هم که در جواب سختی کار و اینکه چقدر طول میکشد تاثیر دارد ابلاغ و مهلت اعتراض به رای بدوی است.
اعتراض به رای کمیته بدوی مشاغل سخت و زیانآور
اگر کارگر و یا کارفرما به رای صادره از کمیته بدوی اعتراض داشته باشند میتوانند در مهلت ۱۵ روزه اعتراض خود را طی فرم شماره ۴، به دبیرخانه کمیته سخت و زیانآور استان ارائه دهند. پس از ارائه اعتراض، کمیته تجدید نظر که در هر استان یک کمیته وجود دارد اعتراض را بررسی و اعلام نتیجه میکند. با اعتراض به رای، یک مرحله به مراحل بررسی سختی کار اضافه شده و در نتیجه تاخیر زمانی در ارائه جواب به وجود میآید. پس اگر اعتراض به کمیته بدوی وجود داشته باشد جواب سختی کار نسبت به حالتی که اعتراض وجود نداشته باشد بیشتر طول میکشد.
ارجاع رای کمیته به تامین اجتماعی
پس از اینکه فرآیند درخواست و بررسی سختی کار کارگران مطابق مراحل گفتهشده به پایان رسید و رأی قطعی کمیته بدوی یا تجدیدنظر صادر شد، رأی مزبور به سازمان تأمین اجتماعی ارجاع میشود. اداره کل تامین اجتماعی هر استان پس از دریافت آرای کمیته سخت و زیانآور، آرا را به شعبات مربوطه تامین اجتماعی ارجاع میدهند. هر شعبه مشاغل تایید شده را بررسی و در نهایت در آخرین شعبه بیمهپردازی جمعبندی میشود.
در این قسمت ارجاع اداره کار به اداره کل تامین اجتماعی و از تامین اجتماعی به شعبات و جمعبندی در شعبه نهایی چندین مرحله ایجاد میکند که باعث تاخیر در جواب سختی کار میشود.
بررسی سوابق بیمه و بازنشستگی
اینکه تصور کنیم پس از تایید سوابق مربوط به مشاغل سخت و زیانآور در کمیته سختی کار حتما تامین اجتماعی مکلف است کارگر را بازنشسته کند اشتباه است. تامین اجتماعی پس از دریافت رای کمیته، پرونده بیمهای کارگر را بررسی می کند. در این بررسی مدت سوابق بیمهای، سن کارگر، عناوین شغلی مندرج در فرم سختی کار و لیستهای بیمه واریزی بررسی میشود. اگر کارگر از لحاظ عناوین شغلی مغایرتی نداشته باشد و از لحاظ سن و سابقه حائز شرایط باشد بازنشستگی وی در کمیسیون بازنشستگی تامین اجتماعی تایید میشود.
واریز ۴ درصد حق بیمه سختی کار توسط کارفرما
پس از اینکه کمیسیون تامین اجتماعی بازنشستگی سختی کار کارگر را تایید کرد مبلغ حق بیمه مربوط به سوابق سختی کار به کارفرما ابلاغ میشود. ابلاغ واریز حق بیمه و همچنین واریز آن از طرف کارفرما معمولا با مشکلات متعددی مواجه است که قبلا در مورد آن بحث کردهایم. یکی از مراحل مهمی که باعث تاخیر در جواب سختی کار و اینکه چقدر طول میکشد دارد واریز و وصول حق بیمه سختی کار است.
همانطور که گفته شد، درخواست سختی کار تا زمان اعمال بازنشستگی شامل مراحل اداری متعددی است و برای هر مرحله زمان مشخص و ثابتی در قانون تعیین نشده است. بنابراین مدت زمان دریافت جواب سختی کار بسته به شرایط پرونده، استان، حجم پروندهها و روند بررسی مراجع مربوطه برای هر فرد متفاوت خواهد بود.
همچنین بخوانید:





اقا ۶ یا ۱ سال نیست من تیر ماه سال گذشته تقاصا دادم اما کسی جواب گو نبست هر چی میگن دروغه من با احتساب سختی کار الان ۳۹ سال سابقه کتر دارم چرا ترتیب اثر نمیدن چون هم پول بیمه میگیرن هم حقوق نمیدن دو طرفه به نفعشون ما رو هم سر میدونن
باسلام
۱۹سال و۴ماه سابقه دارم
آیا میتوانم برا سخت وزیان آور اقدام کنم یاباید ۲۰ سال تکمیل شود بعد اقدام کنم سنم هم ۴۲ ساله
چونکه تا جواب سخت وزیان آور بیاید ۸الی ۹ ماه طول میکشد
اصلا سامانه قبول میکند ثبت نام کنم؟
سلام
بله میتوانید درخواست دهید و تا زمان صدور رای کمیته، سوابق نیز تکمیل میشود.
سلام آقای کارشناسی مکه توی سخت وزیان آور شرایط سنی مطرح؟شمابیست سال متوالی سخت وزیان آور داشته باشی بازنشسته میشی
سلام
شرایط بازنشستگی در مشاغل سخت و زیان آور به صورت زیر است:
۱) داشتن ۲۰ سال متوالی سابقه کامل سختی کار، بدون شرط سن (بازنشستگی با حقوق ۳۰ روزه)
۲) داشتن ۲۰ سال متناوب سابقه کامل سختی کار، مردان با ۵۰ سال سن و زنان با ۴۵ سال سن (بازنشستگی با حقوق ۳۰ روزه)
۳) داشتن ۲۳ سال و ۴ ماه سابقه کامل سختی کار، بدون شرط سن (بازنشستگی با حقوق ۳۵ روزه)
سلام برای سختی زیان آور کار پاکبان هستم فرصت اعتراض ۱۵ روزه اداره کار از دست دادم گفتن دیگه مگه اعتراض به دیوان ببری دیوان هم سختی کارم رد کرد با توجه به مستندات حادثه کار با ماشین حمل زباله۴۵ روزاستعلاجی با مهر و امضای کارگزینی شهرداری اداره کار میگه دیگه نمیتونی طرح شکایت کنی دیوان رد کرده رفتم پیش پیمانکار میگه من زمان تسویه سختی کار و سنوات رو با شهرداری محاسبه کردم میرم شهرداری میگه نیروی ما نیستی چکار کنم
تایید و مراحل اداری سختی کار ارتباطی به پیمانکار و شهرداری ندارد. باید از طریق کمیته و دیوان عدالت اداری پیگیری کنید.
سلام. بنده اینترنتی درخواست سختی کار در مورد عنوان شغلی بسابکار دادم . الان ۴ ماه میگذره و بیست روزه که نوشته در حال رای گیری. میخوام بدونم گزارش نتیجه اگر بیاد داخل خود اپلیکیشن وزرارت کار (اینترنتی) میشه دید؟ یا باید به اداره وزارت کار برم ؟ و با توجه به اینکه درخواست بازنشستگی تامین اجتماعی هم دادم باید به اداره تامین اجتماعی برم؟
با توجه به حجم بسیار بالای درخواست های سختی کار، زمان در صف ماندن درخواست های متاسفانه طولانی است. این مدت زمان در استان های مختلف متفاوت است. به نظر بعد از گذشت مثلا ۶ ماه در صورتی که رسیدگی انجام نشده باشد می توانید با مراجعه حضوری به دبیرخانه سخت و زیان آور استان خود پیگیری کنید.
در صورتی که احتمال بالایی به تایید درخواست سخت و زیان آور می دهید (از درخواست های مشابه همکاران و …) و در صورت تایید، نتیجه تاثیر زیادی در مستمری بازنشستگی می گذارد به نظر بهتر است ابتدا منتظر رای کمیته سختی کار بمانید و بعد از ارسال رای کمیته سختی کار به تامین اجتماعی درخواست بازنشستگی بدهید.
هر چند اگر بعد از بازنشستگی رای کمیته سختی کار به تامین اجتماعی ارسال شود تامین اجتماعی مکلف به اعمال آن در سوابق بیمه و اصلاح حکم بازنشستگی است ولی در این حالت زمان زیادی باید سپری شود و گاها نیاز به شکایت دیوان هم پیدا می شود.
با سلام
تایید درخواست در کمیته سختی کار پس از سه سال در فرم شماره ۱ از جانب متقاضی به اداره بیمه ارسال گردید، اداره بیمه جواب دادن تا سن شما به ۵۰ سالگی نرسه بررسی نمی کنیم آیا میشه کاری کرد؟ چون بنده با سختی کارم ۳۰ سال پر کردم ولی ۴۸ ساله هستم و اداره بیمه بعد از ۵۰ سالگی تازه شروع به بررسی میکن
برای بررسی درخواست های سخت و زیان آور، متقاضی باید حداقل شرایط بازنشستگی را داشته باشد.
نرس بیست و شش سال سابقه هستم دو سال در بخش روانپزشکی و چهارونیم سال در بیمارستان جنرال کارکردم مابقی دستیار یک جراح در کلینیک خصوصی بودم درخواست اعمال سختی کار بخش روانپزشکی و بیمارستان رو دادم الان نتیجه تایید الف اعلام شده تا چه زمانی باید منتظر بمونم چونمیخوام درخواست بازنشستگی بدم
در صورتی که سوابق تایید شده، از لحاظ سوابق مورد نیاز برای بازنشستگی را فراهم کرده و از لحاظ سنی هم حائز شرایط باشید باید درخواست بازنشستگی خود را به تامین اجتماعی ارائه کنید. (می توانید از طریق سامانه آنلاین و یا کارگزاری های تامین اجتماعی انجام دهید)
لازم به یادآوری است که پس از تایید درخواست در کمیته سختی کار و طی مراحل ابلاغ و قطعی شدن، رای به تامین اجتماعی می شود و عناوین شغلی مندرج در فرم شماره ۱ از جانب متقاضی، با عناوین شغلی موجود در سوابق بیمه مقایسه و بررسی می شود.
سلام و عرض ادب
در سامانه سختی کار نوشته شروع رای گیری،باتوجه به اینکه در ماههای آخر سال هستیم امکان داره طی این دو ماه بازنشسته بشم؟
یا اینکه بعد از تایید روال اداری زیادی داره؟؟؟؟
مضافاً اینکه کارفرما بالایی به دنبال بازنشستگی نیروهاش هست.
سلام
در خصوص سختی کار و روند آن، تعیین زمان مشخصی امکانپذیر نیست. این امر به دلیل وجود کمیتهای در هر استان و همچنین حجم بالای درخواستها که رسیدگی به آنها زمانبر خواهد بود، زمانبر خواهد بود.
در مورد شروع رایگیری، اگر پرونده شما در کمیته مطرح شده باشد، اعضای کمیته پس از بررسی، رای صادر خواهند کرد. در مواردی که عنوان شروع رایگیری درج شده است، لازم است در دبیرخانه کمیته سخت و زیانآور استان پیگیریهای لازم انجام شود.
سلام دیگه الان سختی کار نمیدین .چون بعد ۲۵ سال خدمت درخواست سختی کار دادم .دوسال تو اداره کار ویک سال هم توی بیمه آلاف هستم من وچند تا از همکاران .بیمه عنوان شغلی نمیده هرچی هم بزنی رد میشه دوباره از اول .
سلام من ۸سال تویه شرکتی کارکردن بعدازاون شرکت استعفا دادم و به یه شرکت دیگه ای رفتم بعد از ۸ماه به شرکت قبلی برگشتم والان ۱۲سال تمام اینجا کارکردن درکل ۲۲سال سابقه بیمه دارم که ۲۰سالشو تو یه شرکت بودم کارمون هم پروفیل سازی هست مشمول سختی کار میشم ممنون راهنمایی کنید
باید وقتی از لحاظ سن و سابقه (با فرض سخت و زیان آور بودن شغل خود) حائز شرایط بازنشستگی شدید درخواست سختی کار بدهید تا کمیته سختی کار در این خصوص نظر دهد. هیچ شغلی از قبل مشخص نمی شود که سخت و زیان آور است یا خیر.
۸ ماه فاصله نیز باعث از بین رفتن توالی نمی شود.
مقاله زیر را نیز مطالعه کنید:
چگونه بفهمیم سختی کار داریم؟
با سلام
آیا ثبت نام در سامانه مشاغل سخت باید بعد از رسیدن به شرایط لازم انجام شود یا قبل از آن هم میشود ثبت نام کرد و تقاضای بازرسی داد؟
بله بعد از احراز شرایط بازنشستگی (با فرض بر تایید شدن مشاغل)
کارمندان مشمول بیمه خدمات درمانی شاغل درآتشنشانی پست آتشنشان راننده سنگین تحت نظام هماهنگی مراحل دریافت سنوات ارفاق شان چطوراست ازکجاشروع کنیم
با ارائه درخواست مستقیم به صندوق بیمه مربوطه.